ทำไมถึงต้องเรียนทฤษฎีดนตรี?


เพื่อนๆหลายๆคนอาจจะเคยมีคำถามว่า เราควรเรียนทฤษฎีดนตรีหรือไม่ ครูมีเพื่อนหลายๆคนที่หัดเล่นดนตรีเอง เพื่อนๆครูก็จะเล่นดนตรีป็อบกันเป็นส่วนใหญ่ สิ่งที่เพื่อนๆเหล่านี้สอบถามครูบ่อยๆก็คือ ให้ครูสอนอ่านโน้ตหรืออ่านจังหวะ หรือสอนเรื่องคอร์ดให้ ซึ่งจริงๆแล้วเพื่อนๆของครูหลายๆคนนั้นถือว่าเล่นดนตรีเก่งพอตัวเลยทีเดียวแต่กลับไม่รู้ทฤษฎีดนตรีเลย

ทฤษฎีดนตรีนั้นมีความสำคัญในการที่จะช่วยให้เราเล่นดนตรีได้ดีขึ้น เข้าใจดนตรีลึกซึ้งขึ้น แต่ก็ไม่ใช่ว่าเราจะต้องเรียนรู้ลึกไปถึงทฤษฎีดนตรีที่ยากๆตามหลักสูตรในระดับมหาวิทยาลัย เพราะการเรียนทฤษฎีดนตรีในระดับนั้นสำหรับครูแล้วครูคิดว่าไม่ได้ช่วยในเรื่องการเล่นดนตรีป๊อบมากสักเท่าไหร่ การเรียนทฤษฎีดนตรีที่ลึกไปถึงการประพันธ์โดยใช้คณิตศาสตร์ขั้นสูงมาใช้ในการประพันธ์ พวกทฤษฎีดนตรีแบบนั้นจะเหมาะสำหรับนักเรียนที่ต้องการจะเป็นนักประพันธ์เพลงสายคลาสสิคมากกว่าค่ะ

เหตุผลที่สำคัญว่าทำไมเราควรศึกษาทฤษฎีดนตรี

1. การเข้าใจทฤษฎีดนตรีช่วยในการสื่อสารกับนักดนตรีคนอื่นๆ

การเรียนทฤษฎีดนตรีนั้นช่วยในเรื่องของการสื่อสารกับนักดนตรีคนอื่นๆ โดยเฉพาะเวลาที่เราเล่นรวมวง ซึ่งบางครั้งเราไม่ได้เล่นเพื่อ cover เพลง แต่เราต้องการแต่งเพลงใหม่ขึ้นมา ในการแต่งเพลงนั้นนักดนตรีในวงก็จะต้องมีการคุยกันว่าจะทำเพลงประมาณไหน คีย์อะไร คอร์ดเป็นอย่างไรและฟอร์มของเพลงเป็นอย่างไร บางครั้งนักร้องในวงอาจจะขอให้เล่นเพลงเป็นคีย์ G เพื่อที่จะได้ร้องถึง ซึ่งหากว่าเราไม่มีความรู้ในด้านทฤษฎีดนตรีเลยเราก็จะงงเลยว่าคีย์ G คืออะไร แต่หากเราสละเวลาเรียนทฤษฎีสักเดือนสองเดือนก็จะช่วยให้เราเข้าใจว่าคนในวงหมายถึงอะไร และก็จะทำให้เกิดความเข้าใจในการสื่อสารของนักดนตรีในวงและทำให้การซ้อมหรือการแต่งเพลงมีความลื่นไหลมากขึ้นค่ะ

2. การเข้าใจทฤษฎีดนตรีช่วยเพิ่มความคิดสร้างสรรค์ในการแต่งเพลง

ทฤษฎีดนตรีนั้นช่วยนักดนตรีในเรื่องของความเข้าใจว่าเพลงนั้นๆมีวิธีการประพันธ์อย่างไร ซึ่งความเข้านี้จะช่วยให้เราเกิดไอเดียในการสร้างเพลงใหม่ขึ้น เช่น การที่เรามีความเข้าใจเรื่องของทางเดินคอร์ด ก็จะช่วยให้เราสร้างสรรค์เพลงในทำนองและแนวประสานที่แปลกใหม่ออกไป

3. การเข้าใจทฤษฎีดนตรีช่วยให้เล่นได้มีความรู้สึกมากขึ้น

การเรียนรู้ทฤษฎีดนตรีจะช่วยพัฒนาความเข้าใจในดนตรีได้ลึกซึ้งมากขึ้นในเรื่องการโครงสร้างและรูปแบบการประพันธ์ของเพลงนั้นๆ ซึ่งทำให้เราเล่นบทเพลงนั้นๆด้วยความเข้าใจและเล่นได้มีอารมณ์ซับซ้อนมากขึ้น

4. การเข้าใจทฤษฎีดนตรีช่วยให้แสดงดนตรีได้ดีขึ้น

หากเราเข้าใจโครงสร้างของทฤษฎีดนตรี เราก็จะเข้าใจโครงสร้างของเพลงที่เรากำลังเล่น เราจะสามารถจำบทเพลงได้ง่ายขึ้นเพราะเราสามารถแยกบทเพลงเป็นท่อนๆได้ นอกจากนี้ยังช่วยให้เราตีความเพลงได้ดียิ่งขึ้นซึ่งก็ทำให้เราเล่นเพลงได้ไพเราะมากขึ้นค่ะ

5. การมีความรู้ด้านทฤษฎีดนตรีทำให้เราได้รับโอกาสในการสมัครงานมากขึ้น

หากเราต้องการสมัครงานเป็นครูสอนดนตรี การมีความรู้ในเรื่องของทฤษฎีดนตรีนั้นค่อนข้างสำคัญ เพราะสถาบันดนตรีส่วนใหญ่จะต้องการครูที่สามารถสอนทฤษฎีดนตรีได้ด้วย อย่างน้อยเพื่อนๆจะต้องมีความรู้พื้นฐานในการอ่านโน้ตและอ่านจังหวะเบื้องต้นได้ ทางสถาบันถึงจะรับเป็นครู

เหตุผลที่นักดนตรีบางคนไม่เรียนทฤษฎีดนตรี

1. การเรียนทฤษฎีดนตรีนั้นต้องใช้เวลาในการศึกษาอยู่พอสมควร บางครั้งนักดนตรีอาจจะไม่ได้มีเวลาที่จะศึกษาทฤษฎีดนตรี ทำให้ไม่ได้เรียนรู้ทฤษฎีดนตรี

2. คิดว่าทฤษฎีนั้นดูยากเกินกว่าที่จะสามารถทำความเข้าใจได้หรือบางครั้งอาจไม่มีความสนใจในการศึกษาทฤษฎีดนตรี

3. ต้องการเรียนรู้ดนตรีด้วยสัญชาตญาน เช่น การเล่นโดยแกะเพลงจากการฟัง หากนักดนตรีบางคนที่ฝึกดนตรีมาด้วยวิธีนี้ก็อาจจะไม่อยากที่จะเรียนรู้ดนตรีด้วยวิธีอื่นๆ เพราะเคยชินกับการเล่นดนตรีแบบนี้แล้ว การฝึกด้วยวิธีการอ่านโน้ตก็จะทำให้รู้สึกว่าต้องเริ่มเรียนรู้การเล่นดนตรีใหม่ทั้งหมดจึงไม่อยากเรียนรู้ด้วยวิธีนี้

4. มีสไตล์การเรียนที่แตกต่าง การสอนทฤษฎีดนตรีนั้นมีหลายวิธีมาก บางครั้งนักดนตรีบางคนอาจค้นพบว่าการเรียนรู้ดนตรีผ่านทฤษฎีดนตรีนั้นไม่เหมาะสมกับตัวเองจึงเลือกที่จะไม่เรียน

นี่ก็เป็นเพียงเหตุผลบางส่วนที่นักดนตรีบางกลุ่มเลือกที่จะไม่เรียนทฤษฎีดนตรี ซึ่งจริงๆแล้วนักดนตรีแต่ละคนก็อาจจะมีเหตุผลที่หลากหลายมากกว่าที่ครูได้กล่าวมา นักดนตรีบางคนอาจค้นพบว่าเขาสามารถที่จะผลิตดนตรีที่มีคุณภาพดีได้โดยที่ไม่ต้องเรียนรู้ทฤษฎีดนตรีเลย

ที่สุดแล้วการตัดสินใจว่าจะเรียนทฤษฎีดนตรีหรือไม่นั้นขึ้นอยู่กับเหตุผลส่วนตัวของนักดนตรีแต่ละคน บางคนอาจค้นพบว่าทฤษฎีดนตรีนั้นมีประโยชน์มาก นักดนตรีบางคนอาจค้นพบว่าการเรียนรู้ทฤษฎีดนตรีแค่ระดับพื้นฐานก็เพียงพอแล้ว ในการเรียนทฤษฎีดนตรีนั้นอาจจะมีประโยชน์กับนักดนตรีบางคนและอาจไม่มีประโยชน์กับนักดนตรีบางคนเลยก็ได้

สำหรับตัวครูเองคิดว่าการเรียนทฤษฎีดนตรีนั้นมีความสำคัญในการช่วยพัฒนาความเข้าใจในการเล่นดนตรีของเรา ครูคิดว่าทฤษฎีดนตรีนั้นเป็นเครื่องมืออย่างหนึ่งซึ่งเราสามารถหยิบมาใช้หรือไม่ใช้ก็ได้ ทฤษฎีดนตรีนั้นสามารถเป็นเครื่องมือที่สำคัญชิ้นหนึ่งในการเล่นดนตรี ซึ่งนักดนตรีบางกลุ่มอาจไม่จำเป็นต้องหยิบมาใช้ก็ได้

Lila Sakcharoen

ครูลีลาจบการศึกษาระดับปริญญาโทเกียรตินิยมอันดับ 1 สาขาการแสดงเปียโนจากวิทยาลัยดุริยางคศิลป์มหาวิทยาลัยมหิดล เคยเป็นอาจารย์ประจำภาควิชาเปียโนของมหาวิทยาลัยมหิดล ระหว่างนั้นก็ได้เปิดโรงเรียนดนตรีคีตลีลาร่วมกับพี่สาวและเปิดโรงเรียนนิวยอร์กมิวสิคในภายหลัง ปัจจุบันอาศัยอยู่ที่ ออสติน เท็กซัส ประเทศสหรัฐอเมริกา

บทความก่อนหน้า